Cumartesi , 18 Kasım 2017
Home » Kültür / Sanat / Edebiyat » Ölüm Yıl Dönümünde Bertolt Brecht

Ölüm Yıl Dönümünde Bertolt Brecht

10 Şubat 1898 Augsburg –  14 Ağustos 1956 Berlin ) 

bertolt-brecht_1

14 Ağustos 1956’da sonsuzluğa uğurladığımız Bertolt Brecht’i ölümünün 60. yıldönümü’nde saygıyla anıyoruz.

”Brecht, 1. ve 2. paylaşım savaşları, Hitler faşizminin vahşeti ile birlikte yaşadığı dönemde edebiyattan şiire, sinemadan tiyatroya kadar değişik alanlarda birçok eserler verdi. 50’yi aşkın oyun, yüzlerce şiir, film senaryoları, radyo oyunları… “Sanat üretimdir” diyordu. Yaklaşık otuz yıl boyunca kılı kırk yararak, önüne çıkan birçok zorluğu devirerek, yaratıcılığın sınırlarını zorlayarak soluk soluğa geçen bir yaşam. Tiyatroda çığır açan “epik tiyatro”…

Diyalektiği sanatına uygulamak, Brecht’in epik tiyatrosunun çıkış noktasıdır. Sanatı sınıf savaşına hizmet etmeli, onun üreten bir parçası olmalı, düşündürtmeli, kavratmalı, ateşlemeli… seyirci, sınıf savaşımının aynasında kendini görür gibi izlemeleri tiyatroyu, şartlarını görebilmeli. Başka türlü de olabileceğinin kıvılcımları çakmalı beyninde.

Brecht’in sınıf mücadelesine sanatsal cepheden sunduğu katkılar ve eserlerinde burjuvazinin çıbanbaşlarını delmesi, ölümünden sonra bile burjuvazinin ona yönelik saldırılarını sürdürmesine neden oldu.

Şurasını biliyoruz ki, Brecht’te temel olan, eserlerindeki devrimci öz, devrimci dönüştürücülüktür. Bugünün devrimci sanatçılarının da Brecht’ten alacakları şey, bu olmalıdır.”

Brecht, savaş çığlıklarının atılmaya başladığı zaman, daha okulda “Anavatan için ölmek hoş ve onurludur”sözü üzerine yazdığı bir kompozisyonda ““Anavatan için ölmek hoş ve onurludur” sözü yalnızca boş kafalıların rağbet ettiği bir propaganda sloganıdır” cümlesi ile savaşa karşı tavrını net bir şekilde koymuştur. Komünist şair yazar ve yönetmen olan Brecht’

”ya hep beraber ya da hiç birimiz
kurtulmak yok tek başına yumruktan ve zincirden
ya hep beraber ya da hiç birimiz”

şiiri ile  devrimci mücadelede dilimizden düşürmediğimiz  sloganlardan biri olmuştur.

Brecht, eserleri ile toplumsal yapıyı şeffaf hale getirmeyi, özellikle yapının değiştirilebileceğini göstermek istiyordu. Ona göre edebi metinler bir işe yaramak zorundaydı. Marksist öğretiye sahip olan edebi eserleri onu dünyaca ünlü bir tiyatrocu, şair haline getirdi.

bertolt-brecht-sozleri

Brecht’ in eserlerini o dönemde sahneleyenleri ”vatana ihanet” suçuyla hapse atmakla kalmayıp Brecht ‘ i ve yoldaşlarını sürgün etti.Nazi Almanyası tarafından Brecht’ in eserleri yakıldı ve 1935′ de vatandaşlıktan çıkarıldı.

Bertolt-Brecht-Sozleri-1

Kendisini “Öğrencileri olmayan bir öğretmen” olarak nitelendiren Brecht,sürgün yıllarında nereye gittiyse anti-komünist uygulamalarla karşılaştı ve ABD Komünist Partisi üyesi olmakla suçlandı.

Neyse ki Almanya Nazi işgalinden kurtulduğu bölgelerde Sovyetler Birliğinde kalan kısımda tiyatro gösterilerini yapıp, kitaplarını özgürce yayınlamaya başladı.Batı tarafından geçmesi yasak olan Brecht, bulunduğu bölgede Alman Sanat Akademisini  1949 yılında kurulması ile birlikte , kendi düşüncelerini burada hayata geçirmeyi denedi. “Akademi kesinlikle üretici olmalı, temsili kalmamalı” diyordu.

img-bertoltbrechtpartiyeovgu-63

1956 yılının Mayıs ayında Brecht grip oldu ve Berlin’deki Charité hastanesine yatırıldı. Dinlenmek için 1956 yazını Berlin’e 50 km uzaklıktaki Schermützelsee gölünde geçirdi. 12 Ağustos 1956 günü kalpkrizi geçirdi. 14 Ağustos 1956 günü saat 23:30 da Berlin’de, yani bugün Brecht Evi olan Chausseestraße 125 numarada hayatını kaybetti.17.Ağustos günü çok büyük bir kalabalığın, çok sayıda politikacıların ve kültür camiasından sanatçıların katılımı ile toprağa verildi. Törende hiçbir konuşma yapılmadı. Mezarı, 1971  yılında ölen eşi Helene Weigel’in mezarı ile birlikte Dorotheenstadt mezarlığında yan yanadır ve onur mezarı statüsündedir.

0ca2687712766d7c43ee6d330ca16922

Brecht demek tiyatronun, şiirin en güzel sosyalizm ezgileriyle harmanlaştığı nereye sürgün edilse orada tüm inancıyla mücadelesini edebiyatla bütünleştirebilen ”komünist şair ve tiyatrocu” demek.Evet biraz Nazım , biraz Pablo Neruda tadında der ve ölümünün yıl dönümünde komünist şairi saygıyla anıyoruz!

————————————————————————–

Bundesarchiv Bild 183-W0409-300, Bertolt Brecht.jpg

Bertolt Brecht, kısaca Bert Brecht. Asıl adı Eugen Berthold Friedrich Brecht (d. 10 Şubat 1898 Augsburg – ö. 14 Ağustos 1956 Berlin) 20. yüzyılın en etkili Almanşairi, oyun yazarı ve tiyatro yönetmeni olarak nitelendirilir. Eserleri uluslararası alanda da saygı ile kabul görmüş ve ödüllendirilmiştir. Daha önce Erwin Piscatortarafından adı konulan epik tiyatronun[1], diğer bir deyişle “Diyalektik Tiyatro”’nun kurucusudur. Brecht kendisini (Walter Benjamin’e söylediği gibi) “Komünist” olarak tanımlar…. DEVAMI….

HALKIN EKMEĞİ

Bilin: Halkın ekmeğidir adalet.
bakarsınız bol olur bu ekmek,
bakarsınız kıt,
bakarsınız doyum olmaz tadına,
bakarsınız berbat.
Azaldı mı ekmek,başlar açlık,
bozuldumu tadı,başlar hoşnutsuzluk boy atmaya.

Bozuk adalet yeter artık!
Acemi ellerle yuğurulan,iyi pişirilmemiş adalet yeter!
Yeter katıksız,kara kabuklu adalet!
Dura dura bayatlayan adalet yeter!

Bolsa insanın önünde ekmek,lezzetliyse,
gözler öbür yiyeceklere yumulsada olur.
Ama her şey bollaşmaz ki birdenbire…
Bilirsiniz,nasıl bolluk doğurur ekmek:
Adaletin ekmeğiyle beslene beslene.

Ekmek her gün nasıl gerekliyse nasıl,
adalet de gerekli her gün,
hem o,günde bir çok kez gerekli.

Sabahtan akşama dek,iş yerinde,eğlencede,
hele çalışırken canla başla,
kederliyken, sevinçliyken,
halkın ihtiyacı var pişkin, bol ekmeğe,
günlük, has ekmeğine adaletin.

madem adaletin ekmeği bu kadar önemli,
onu kim pişirmeli, dostlar, söyleyin?

Öteki ekmeği kim pişiren?

Adaletin ekmeğini de
kendisi pişirmeli halkın,
gündelik ekmek gibi.

Bol,pişkin,verimli.

BERTOLT BRECHT

 

Kaynak: Emeğin Sanatı / okumagrubu.net /

About Editör .

Editör .

Check Also

Çağdaş Hukukçular Derneği (ÇHD) Genel Başkanı Av. Selçuk Kozağaçlı gözaltına alındı

KHK ile kapatılan ÇHD’nin genel başkanı olan avukat Selçuk Kozağaçlı, İstanbul’da gözaltına alındı.   15 …

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir